Chińskie modele AI mogły korzystać z objętych ograniczeniami akceleratorów NVIDIA

Chińskie modele AI mogły być trenowane z użyciem akceleratorów NVIDIA, których eksport do Chin jest ograniczony przez USA. Nowa analiza wskazuje na ślady architektury Blackwell w wagach modeli Kimi K3 i DeepSeek V4, ale sama nie dowodzi, gdzie fizycznie pracowały układy ani czy doszło do złamania prawa.

Will DePue, były badacz OpenAI i szef organizacji Unemployment Labs, porównał wagi otwartych modeli rozwijanych przez chińskie firmy, między innymi Moonshot AI, DeepSeek, MiniMax i Ant Group. Wagi to zapis parametrów wytrenowanego modelu. Mogą zachowywać pewne ślady infrastruktury użytej podczas treningu, dlatego badacz uznał, że w przypadku Kimi K3 oraz DeepSeek V4 widać cechy zgodne z treningiem na układach Blackwell. To jednak poszlaka statystyczna, a nie numer seryjny GPU ani dowód całego łańcucha dostaw.

Kontrola eksportu obejmuje także przekierowanie mocy obliczeniowej

Problem nie sprowadza się do pytania, czy karta przekroczyła chińską granicę. Amerykańskie Biuro Przemysłu i Bezpieczeństwa (BIS) w wytycznych z maja 2025 roku ostrzegało przed przekierowywaniem zaawansowanych układów oraz korzystaniem z centrów danych poza Chinami. Dokument wskazuje, że kontrola może dotyczyć także dostępu do mocy obliczeniowej potrzebnej do trenowania modeli AI, a nie tylko własności urządzenia.

Przepisy zmieniały się przy tym szybciej niż prosty podział na układy dozwolone i zakazane. W styczniu 2026 roku BIS ogłosiło, że wnioski o eksport akceleratorów NVIDIA H200 do Chin będą rozpatrywane indywidualnie, pod warunkiem spełnienia wymogów bezpieczeństwa, kontroli klienta i niezależnych testów. Nie jest to zgoda na wysyłkę układów Blackwell ani na dowolny dostęp do nich.

Malezja pokazuje, dlaczego śledzenie sprzętu jest trudne

Analiza Epoch AI dostarcza konkretnego przykładu luki między statystyką handlową a rzeczywistym wykorzystaniem sprzętu. Od kwietnia 2024 do czerwca 2025 roku Chiny wykazały import serwerów z Malezji o wartości około 3,8 mld dolarów, podczas gdy Malezja odnotowała eksport do Chin na poziomie około 0,6 mld dolarów. Zdaniem badaczy taki rozdźwięk jest zgodny z przekierowywaniem serwerów AI, które mogły być deklarowane jako zwykłe maszyny. Epoch szacuje, że odpowiadałoby to mniej więcej 150 tysiącom ekwiwalentów H100.

To ważne zastrzeżenie: dane celne nie dowodzą same w sobie przemytu, bo kod obejmuje także serwery niezwiązane ze sztuczną inteligencją. Pokazują jednak, że ograniczenie sprzedaży w konkretnym kraju nie musi oznaczać odcięcia chińskich zespołów od zagranicznej infrastruktury. W praktyce liczy się nie tylko to, kto posiada akcelerator i gdzie stoi serwer, lecz także kto może uruchamiać na nim obliczenia.

Co z tego wynika dla NVIDIA i rynku AI?

Jeżeli analiza DePue zostanie potwierdzona niezależnymi metodami, będzie kolejnym argumentem za tym, aby kontrola eksportu obejmowała również usługi centrów danych, rozliczenia chmurowe i weryfikację końcowego użytkownika. Dla NVIDIA oznacza to trudniejszy nadzór nad tym, co dzieje się po sprzedaży serwera przez partnerów i operatorów infrastruktury. Dla chińskich laboratoriów nie oznacza natomiast, że najnowsze modele trenowano wyłącznie na zakazanych układach.

Na dziś najuczciwszy wniosek jest węższy, ale istotny: eksportowe bariery mogą ograniczać fizyczną sprzedaż chipów, a mimo to nie zamykać dostępu do ich mocy obliczeniowej. To właśnie tę różnicę muszą teraz uwzględnić regulatorzy, jeśli celem ograniczeń jest spowolnienie rozwoju najbardziej zaawansowanych modeli w Chinach.

Źródła

• TechCrunch: informacje o Kimi K3, układach Grace Blackwell i wypowiedzi Michaela Kratsiosa
• BIS: Industry Guidance to Prevent Diversion of Advanced Computing Integrated Circuits
• BIS: zasady rozpatrywania eksportu H200 do Chin z 13 stycznia 2026 roku
• Epoch AI: Trade data consistent with $3B of chips smuggled to China via Malaysia