Centra danych uruchamiają stare silniki odrzutowe. Sieć energetyczna nie nadąża za AI
Spis treści
Centra danych budowane z myślą o sztucznej inteligencji coraz częściej omijają wieloletnie kolejki do przyłączenia do sieci. Zamiast czekać na nowe linie przesyłowe i turbiny, część operatorów uruchamia na miejscu elektrownie zbudowane na bazie silników lotniczych. To rozwiązanie szybkie, ale okupione niższą sprawnością i większą emisją.
Jak informuje „The New York Times”, przerobione silniki z wycofanych samolotów są przystosowywane do spalania gazu ziemnego i montowane jako turbiny aeroderivative. Ich najważniejszą przewagą jest czas wdrożenia. Analityk Rystad Energy Audun Martinsen ocenia, że centrum danych może dzięki nim rozpocząć pracę w około 24 miesiące. Dla porównania, podłączenie 100 MW w północnej Wirginii może trwać około siedmiu lat.
Problem nie dotyczy wyłącznie jednego regionu. Międzynarodowa Agencja Energetyczna szacuje, że ponad 2500 GW projektów, w tym dużych odbiorców takich jak centra danych, utknęło na całym świecie w kolejkach przyłączeniowych. Sama budowa i planowanie infrastruktury sieciowej może zajmować od pięciu do piętnastu lat. IEA ocenia też, że ograniczenia sieciowe mogą opóźnić około 20 proc. planowanej globalnej mocy centrów danych do 2030 roku.
Technologia nie jest nowa, choć jej zastosowanie w infrastrukturze AI nabiera tempa. PROENERGY opisuje swój model PE6000 jako turbinę wykorzystującą rdzeń silnika lotniczego CF6-80C2, znanego m.in. z Boeinga 747. Firma podaje, że pojedynczy agregat może dostarczyć około 50 MW mocy, a w kwietniu 2026 roku ogłosiła zamówienie Crusoe na 13 takich jednostek dla projektów hyperscale.
W praktyce podobne rozwiązania wykorzystują już operatorzy najbardziej energochłonnych obiektów. xAI zainstalowało w Mississippi osiem turbin opartych na przerobionych silnikach, aby wspierać centrum Colossus 2. Z turbin gazowych korzysta również infrastruktura Stargate w Abilene w Teksasie, budowana przez Crusoe dla projektów związanych z OpenAI.
Własne źródło energii może skrócić oczekiwanie, ale nie rozwiązuje wszystkich problemów. Turbiny aeroderivative są mniej efektywne od jednostek projektowanych od początku do pracy w klasycznej elektrowni gazowej, a przy tej samej mocy potrzeba ich więcej. Oznacza to wyższe koszty paliwa, większy ślad emisyjny i dodatkowe wyzwania związane z hałasem oraz pozwoleniami środowiskowymi.
Dlatego silniki lotnicze są raczej pomostem niż docelowym modelem zasilania. Operatorzy kupują czas potrzebny na rozbudowę sieci, dostawy nowych generatorów i uruchomienie bardziej efektywnych źródeł. Wraz ze wzrostem presji regulacyjnej i kosztów energii przewaga szybkości może jednak przestać wystarczać. Wyścig AI coraz wyraźniej staje się więc także wyścigiem o dostęp do infrastruktury energetycznej.
Źródła
Autor Artykułu
Kamil Rogowski
Kamil Rogowski - to pasjonat technologii i sprzętu komputerowego, który od lat śledzi rozwój PC, podzespołów i gamingu. Na pcarena.pl dzieli się testami, opiniami oraz praktycznymi poradami, pomagając czytelnikom wybrać najlepszy sprzęt do pracy i rozrywki. Jego artykuły łączą wiedzę techniczną z lekkim, przystępnym stylem.